Lodhja është një simptomë që të gjithë e kemi përjetuar, por nuk është gjithmonë vetëm rezultat i një dite të lodhshme ose mungesës së gjumit.
Ka raste kur mund të jetë “fshehja” e diçkaje më të thellë, dhe atëherë nevojitet më shumë vëmendje.
A ndiheni shpesh të lodhur, edhe kur keni fjetur mjaftueshëm?
Lodhja mund të jetë normale ose patologjike. Në rastin e parë, zakonisht ndodh pas ushtrimeve fizike, aktivitetit mendor ose pushimit të pamjaftueshëm dhe zhduket lehtësisht me një gjumë të mirë, relaksim dhe ushqyerje të duhur. Përkundrazi, lodhja patologjike është më intensive dhe e zgjatur, nuk përmirësohet lehtë me pushim dhe shpesh ndikon në funksionalitetin, përqendrimin dhe humorin e përditshëm të personit.
Nuk ka arsye për t’u alarmuar nga çdo ndjenjë lodhjeje. Megjithatë, ka disa shenja që tregojnë se lodhja është për shkak të shkaqeve patologjike dhe ka nevojë për hetime të mëtejshme. Prandaj, është mirë të konsultoheni me një mjek nëse:
- lodhja zgjat më shumë se 2-3 javë pa ndonjë arsye të dukshme, pavarësisht pushimit dhe gjumit të mjaftueshëm
- shoqëruar me humbje peshe pa sforcim, ethe ose djersitje natën,
- shfaqet me gulçim, dhimbje në gjoks ose rrahje të shpejta të zemrës,
- shoqërohet me anemi ose shenja të gjakderdhjes,
- ndikon ose kufizon ndjeshëm jetën dhe aktivitetet tuaja të përditshme
- Shoqërohet me ndryshime të rënda të humorit, të tilla si trishtim i zgjatur ose mungesë interesi për gjërat që më parë ju kënaqnin.
Lodhja mund të lidhet me shumë faktorë të ndryshëm.
1. Faktorët fizikë / shkaqet organike:
Mungesa e gjumit ose gjumi me cilësi të dobët (p.sh. apnea e gjumit)
Dehidratim
Dietë e dobët ose marrje e pamjaftueshme e kalorive
Ushtrime fizike – përpjekje intensive
Sëmundje kronike (p.sh., diabeti mellitus, sëmundjet e zemrës, sëmundja kronike obstruktive pulmonare, sëmundja e veshkave ose e mëlçisë)
Sëmundjet e gjakut (p.sh. anemia)
Çrregullime hormonale (p.sh., hipotiroidizëm, sëmundja e Addisonit)
Infeksione (akute ose kronike)
Efektet anësore të ilaçeve ose abuzimit me substanca (alkool, kafeinë, drogë).
2. Faktorët psikologjikë/psikiatrikë:
Ankthi dhe stresi
Depresioni
Sindroma e burnout-it.
3. Mjedisi dhe stili i jetesës:
Orar pune i ngjeshur, orë shtesë, mungesë pushimi
Ekspozimi ndaj zhurmës ose ndriçimit të dobët
Ekspozimi ndaj një mjedisi pune të dëmshëm ose toksik – siç është kontakti me kimikate, pluhur, tym ose faktorë të tjerë të dëmshëm
Kushtet e papërshtatshme të gjumit (p.sh. shumë dritë, temperaturë e pakëndshme)
Zakone të këqija të të ngrënit (sheqer i tepërt, ushqim i shpejtë).
Lodhja është shpesh një reagim normal i trupit ndaj stresit të përditshëm, mungesës së gjumit ose aktivitetit intensiv fizik dhe mendor. Në shumicën e rasteve, pushimi i mjaftueshëm, një dietë e ekuilibruar dhe kujdesi i përgjithshëm shëndetësor janë të mjaftueshme për ta rikthyer atë.
Megjithatë, lodhja e vazhdueshme e pashpjegueshme mund të tregojë probleme shëndetësore themelore dhe duhet të vlerësohet nga profesionistët e kujdesit shëndetësor. Njohja e hershme e shenjave dhe testimi i plotë do të çojnë në një trajtim të shpejtë dhe efektiv dhe për këtë arsye në shëndet optimal.
