Deputeti i LSDM-së, Fatmir Bytyqi, i drejtoi dy pyetje ministres së Financave, Gordana Dimitrieska-Koçoska, e cila nuk ishte e pranishme në seancën e sotme parlamentare kushtuar pyetjeve parlamentare për t’iu përgjigjur huamarrjes në rritje shtetërore, dinamikës së borxhit publik dhe njoftimeve për aranzhime të reja kreditore në kushte kur borxhi tashmë po i afrohet një niveli prej rreth 11 miliardë eurosh.
Bytyqi theksoi se ka njoftime shtesë për huamarrje të reja dhe detyrime të papaguara ndaj ekonomisë dhe paralajmëroi se kjo trajektore fiskale, së bashku me një deficit që tashmë tejkalon pragun e përcaktuar ligjërisht dhe arrin rreth 3.5% të BPV-së, si dhe një realizim të lartë të deficitit në muajt e parë të vitit, tregon rreziqe serioze për qëndrueshmërinë e financave publike dhe mungesën e një strategjie të qartë për stabilizimin e borxhit.
“Dua t’ju kujtoj se prania e Ministrit të Financave para deputetëve nuk është çështje vullneti të mirë personal, por një detyrë themelore demokratike. Gjatë ditëve të fundit, kemi diskutuar huamarrjen prej 260 milionë eurosh dhe Strategjinë Fiskale 2027–2031, dokumente që përcaktojnë të ardhmen fiskale të shtetit, dhe publiku ka marrë shpjegime përmes statuseve tuaja në Facebook, në vend që të jetë përmes përgjegjësisë direkte institucionale këtu, në Kuvend.
Do të doja gjithashtu të jepja një vlerësim vlerash-politik, ndaj të cilit, për fat të keq, Qeveria nuk është e sensibilizuar. Çdo huamarrje është një detyrim i ndërmarrë në emër të qytetarëve, një barrë për buxhetet e ardhshme dhe një provë nëse qeveria e kupton demokracinë si llogaridhënie. Dhe kur Qeveria merr vendime për qindra milionë euro, dhe Kuvendi e trajton atë si ndalesën e fundit të vendimeve të marra tashmë, atëherë problemi nuk është vetëm financiar, por edhe demokratik.
Kjo huamarrje e paralajmëruar nga ana juaj duhet parë në kontekstin e përgjithshëm të borxhit. Në dhjetor 2023, borxhi publik ishte rreth 8.5 miliardë euro. Sot, sipas shifrave që diskutuam në Kuvend, borxhi është rreth 10.8 miliardë euro pa kredinë e re. Me kredinë prej 260 milionë eurosh, po i afrohet 11.1 miliardë eurove. Nëse i shtojmë kësaj edhe episodin e mundshëm të borxhit të ri prej rreth 350 milionë eurosh në qershor, borxhi publik do të shkonte drejt 11.4 miliardë eurove. Por nuk mbaron me kaq. Ka informacione se Ndërmarrja Publike për Rrugët Shtetërore po negocion për një borxh të ri prej rreth 300 milionë eurosh, paralelisht, përmenden bisedime për një miliard euro tjetër huamarrje me një “vend anëtar të NATO-s”, dhe detyrimet e prapambetura, por të papaguara ndaj ekonomisë janë rreth 700 milionë euro. Disa nga këto detyrime mund të mos regjistrohen formalisht si borxh publik sipas të njëjtës metodologji, por ekonomikisht ato janë një barrë e vërtetë për likuiditetin e kompanive, institucioneve dhe qytetarëve”, tha Bytyqi./Telegrafi/
